Prywatyzacja polskiej gospodarki- geneza

5/5 - (2 votes)

Pierwsze wzmianki na temat konieczności prywatyzacji polskiej gospodarki pojawiły się w tekstach Mirosława Dzielskiego, Stefana Kisielewskiego i Janusza Korwina-Mikke w końcu lat siedemdziesiątych XX wieku. Koncepcje te stosunkowo wolno przebijały się do świadomości nie tylko szerszych mas, ale nawet elity intelektualnej.

W latach 1980-1981, w czasach „pierwszej Solidarności”, nie sformułowano w zasadzie postulatów prywatyzacyjnych. Ekonomiści związani z „Solidarnością” ograniczali się do żądań zmniejszenia zakresu centralistycznego zarządzania gospodarką, częściowego uspołecznienia własności i roz­szerzenia partycypacji pracowników w zarządzaniu przedsiębiorstwami. Mimo że postulaty te miałyby być realizowane w ramach systemu realnego socjalizmu, przy utrzymaniu nieco ograniczonej zasady kierowniczej roli partii, był to oczywiście duży krok naprzód w porównaniu z sytuacją wcześniejszą[1].

Tego rodzaju poglądy znalazły pełne odzwierciedlenie w treści dwóch ustaw z 25 września 1981 r. (o przedsiębiorstwach państwowych oraz o samorządzie załogi przedsiębiorstwa państwo­wego), uchwalonych w wyniku presji „Solidarności”. Ustawy te zlikwidowały zjednoczenia, uwłaszczyły przedsiębiorstwa aktywami (z wyjątkiem gruntów), wprowadziły samorządowy, w miarę demokratyczny system kontroli zarządzania przedsiębiorstwami państwowymi. Co więcej, po raz pierwszy w polskim prawie dopuszczona została możliwość likwidacji przedsiębiorstwa. Oznaczało to, iż państwo nie odpowiada za długi przedsiębiorstwa. Wyciągnąć można było z tego dość rewolucyjny wniosek, że w takim przypadku interwencja państwa w aktywa przedsiębiorstwa także powinna zostać ograniczona. Ustawy były więc niewątpliwie krokiem naprzód w kierunku odbierania państwu własności gospodar­czej i tworzenia samodzielności przedsiębiorstw. Można stwierdzić, że były swoistym wstępnym krokiem przed późniejszą prywatyzacją przedsiębiorstw[2].


[1] M. Bałtowski, Przekształcenia własnościowe przedsiębiorstw państwowych w Polsce, Warszawa 2002, s. 71.

[2] Tamże, s. 71-72.

Dodaj komentarz