praca magisterska z ekonomii
Politykę regionalną na Litwie można określić jako wolumen działań ukierunkowanych na zmniejszanie różnic socjalno – ekonomicznych między regionami Litwy.
Na danym etapie polityka regionalna Litwy jest w stadium kształtowania się i nie zawsze prawidłowo określane są różnice między polityką regionalną a planowaniem przestrzennym mającym dość mocne korzenie i tradycje na Litwie.
Planowanie terytorialne dąży do efektywnego i racjonalnego wykorzystania posiadanej przestrzeni, poświęcając dużo uwagi na ochronę środowiska, dla tego, że jednakowy rozwój i perspektywa długookresowa to tradycyjne priorytety planowania terytorialnego. W takich wypadkach, kiedy posiadana przestrzeń nie jest zbyt ograniczona (w przypadku Litwy tak jest), planowanie przestrzenne skoncentrowane jest na racjonalnych koncepcjach rozwoju: rozwój miast, koordynacja rozwoju infrastruktury, racjonalne wykorzystanie walorów i zasobów naturalnych itp.[1]
Cele polityki regionalnej. Podstawowe cele i sposoby wdrażania polityki regionalnej Litwy będą zatwierdzone w ustawie o rozwoju regionalnym, której projekt Ministerstwo do kierowania reform i spraw samorządowych 17 listopada 1999 roku przekazało Rządowi Republiki Litewskiej. Teraz realizacja i formowanie polityki regionalnej kieruje się ustawą „o zarysie polityki regionalnej Litwy” postanowieniem nr 902 z dnia 21 lipce 1998 roku.
Najważniejsze cele polityki regionalnej to są:[2]
- wspierać rozwój ekonomiczny w każdym regionie, tworząc długookresowy, sprzyjający rozwojowi klimat w regionach;
- tworzyć infrastrukturę która odpowiada wymaganiom społeczno – ekonomicznym i środowiskowym;
- zmniejszać różnice między regionami w takich dziedzinach, jak: poziom życia, rozwój ekonomiczny, społeczny, kulturowy, oświata i itd..
Zasady wdrażania polityki regionalnej. Tworząc i wdrażając politykę regionalną kieruje się taki zasadami:
- zasada koordynacji. Sukces w wdrażaniu polityki regionalnej w większym stopniu zależy od prawidłowej koordynacji działań zainteresowanych w to instytucji państwowych i regionalnych – w szczególności podczas planowania inwestycji z funduszy publicznych. Instytucyjny system koordynacji już działał podczas przygotowania pierwszego planu rozwoju społeczno – ekonomicznego kraju, w dalszym ciągu system ten jest doskonalony, ma on dokładnie określać kompetencje każdej instytucji[3];
- zasada partnerstwa. Realny rozwój ekonomiczny prowadzony jest przez regiony albo ich odpowiedniki na szczeblu miejscowym. Najważniejszym czynnikiem efektywnej polityki regionalnej jest inicjatywa podmiotów prywatnych, a także władz lokalnych[4];
- zasada wzrostu miejscowego. Zasada ta przedstawia bardzo ważny cel – zapewnić rozwój dla małych i średnich przedsiębiorstw na szczeblu lokalnym, aby w każdym regionie byłby stworzony stały i mocny potencjał ekonomiczny( tę zasadę nie da się zrealizować jeżeli na przykład w regionie/miasteczku duża część kapitału ludzkiego zatrudnione jest w sektorze państwowym finansowanym przez budżet państwa: szkoły, szpitale itd.)[5];
- zasada koncentracji. Wspierane będą tylko te dziedziny które zostaną wskazane w planie rozwoju społeczno – ekonomicznego kraju[6].
[1] www.nrda.lt.
[2] Tarptautine konferencija „Regionų ekonomika ir pletra“, Vilnius 1999, s. 143
[4] Tarptautine konferencija, op.cit., s. 144
[5] Tamże, s 145
[6] Tamże, s. 145